Firmy wysyłające towar na paletach płacą za transport i magazyn w przeliczeniu na paletę. Dlatego wymiar kartonu zbiorczego decyduje o tym, ile towaru zmieści się na jednej palecie – a więc o koszcie każdej wysyłki. Karton większy zaledwie o 10 mm może zmniejszyć liczbę kartonów w warstwie o połowę. Poniżej znajdziesz tabelę wymiarów dopasowanych do palety EUR 1200 × 800 mm, kalkulator ułożenia oraz zasady, które warto znać przed zamówieniem kartonów.
Wymiary palet – punkt wyjścia
| Paleta | Wymiar podstawy | Uwagi |
|---|---|---|
| EUR (EPAL 1) | 1200 × 800 mm | najpopularniejsza w Europie, wysokość 144 mm |
| przemysłowa | 1200 × 1000 mm | często w przemyśle i eksporcie |
| półpaleta EUR | 800 × 600 mm | mniejsze wysyłki, ekspozycja w handlu |
Wymiar palety to granica, której ładunek nie powinien przekraczać. Wszystkie wartości w tabelach poniżej to wymiary zewnętrzne kartonów.
Ile kartonów zmieści się na palecie EUR?
Na palecie EUR 1200 × 800 mm w jednej warstwie mieszczą się 4 kartony o podstawie 600 × 400 mm, 8 kartonów 400 × 300 mm albo 16 kartonów 300 × 200 mm (wymiary zewnętrzne). Takie wymiary, będące podzielnikami palety, nazywa się modułowymi – wykorzystują powierzchnię palety w 100%. Pełną listę zawiera tabela.
| Podstawa kartonu (zewn.) | Kartonów w warstwie (EUR 1200 × 800) | Wykorzystanie powierzchni |
|---|---|---|
| 1200 × 800 mm | 1 | 100% |
| 1200 × 400 mm | 2 | 100% |
| 800 × 600 mm | 2 | 100% |
| 600 × 400 mm | 4 | 100% |
| 400 × 400 mm | 6 | 100% |
| 600 × 266 mm | 6 | 99,75% |
| 600 × 200 mm | 8 | 100% |
| 400 × 300 mm | 8 | 100% |
| 400 × 266 mm | 9 | 99,75% |
| 400 × 200 mm | 12 | 100% |
| 300 × 266 mm | 12 | 99,75% |
| 300 × 200 mm | 16 | 100% |
| 240 × 200 mm | 20 | 100% |
| 200 × 200 mm | 24 | 100% |
Te same podstawy na palecie przemysłowej 1200 × 1000 mm dają np. 5 kartonów 600 × 400 mm, 10 kartonów 400 × 300 mm lub 20 kartonów 300 × 200 mm w warstwie, a na półpalecie 800 × 600 mm – odpowiednio 2, 4 i 8 kartonów.
Przykład: 10 mm za dużo to połowa mniej kartonów
Karton o podstawie 600 × 400 mm układa się na palecie EUR po 4 sztuki w warstwie. Jeśli ten sam karton ma 610 × 410 mm – np. dlatego, że wymiar wewnętrzny dobrano „na styk” do produktu i nie uwzględniono grubości tektury – w warstwie zmieszczą się tylko 2 kartony, a wykorzystanie powierzchni palety spadnie do ok. 52%. Podobnie karton 600 × 300 mm wykorzysta tylko 75% powierzchni (4 sztuki w warstwie), podczas gdy 400 × 300 mm wypełni paletę w całości (8 sztuk).
Wymiar wewnętrzny a zewnętrzny
Do zaprojektowania kartonu potrzebny jest wymiar wewnętrzny – produkt musi się zmieścić. Do planowania palety liczy się wymiar zewnętrzny. W kartonie klapowym FEFCO 0201 długość i szerokość zewnętrzna są większe od wewnętrznych mniej więcej o dwie grubości tektury, a wysokość – o około cztery grubości (podwójne klapy u góry i u dołu). Orientacyjne grubości tektur, z których produkujemy (według kart technicznych dostawców):
| Tektura | Orientacyjna grubość |
|---|---|
| 3-warstwowa, fala E | ok. 1,5 mm |
| 3-warstwowa, fala B | ok. 2–3 mm |
| 3-warstwowa, fala C | ok. 3,5–4 mm |
| 5-warstwowa, fala EB | ok. 3,5–4 mm |
| 5-warstwowa, fala BC | ok. 5,5–6,5 mm |
Przykład: żeby karton z tektury 5-warstwowej BC (ok. 6 mm) zmieścił się w module 600 × 400 mm, jego wymiar wewnętrzny powinien wynosić około 588 × 388 mm. Dokładne naddatki zależą od konstrukcji i tektury, dlatego przy zapytaniu warto podać zarówno wymiary produktu, jak i docelową paletę. Jak poprawnie podawać wymiary, wyjaśniamy w artykule jak podać wymiary kartonu do produkcji.
Wysokość ładunku i liczba warstw
Paleta EUR ma 144 mm wysokości. Przewoźnicy paletowi i magazyny określają maksymalną wysokość przesyłki łącznie z paletą – często w przedziale 1,8–2,0 m, ale zawsze warto to sprawdzić u swojego przewoźnika. Liczbę warstw liczy się tak:
liczba warstw = (maksymalna wysokość − 144 mm) ÷ wysokość zewnętrzna kartonu, zaokrąglone w dół.
Przy limicie 1800 mm na ładunek zostaje 1656 mm. Karton o wysokości 276 mm daje dokładnie 6 warstw, a karton o wysokości 280 mm – już tylko 5. Zaledwie 4 mm różnicy kosztuje całą warstwę towaru na każdej palecie.
Układ kolumnowy a układ na zakładkę
W układzie kolumnowym kartony stoją dokładnie jeden nad drugim. Ścianki i narożniki, które przenoszą najwięcej obciążenia, pokrywają się, więc wykorzystujesz pełną wytrzymałość kartonów na ściskanie (BCT). Układ na zakładkę (wiązany, „w cegiełkę”) poprawia stabilność ładunku, ale obniża wytrzymałość stosu, bo ścianki kartonów nie opierają się na sobie. W praktyce często łączy się układ kolumnowy z foliowaniem stretch, narożnikami ochronnymi i przekładkami między warstwami.
Nie wystawiaj kartonów poza paletę
Karton wystający poza krawędź palety traci podparcie części ścianek, co wyraźnie obniża jego wytrzymałość na ściskanie, a przy przeładunku łatwo go uszkodzić. Z kolei duże luki między kartonami powodują przesuwanie się ładunku w transporcie. Najlepszy efekt daje wymiar modułowy z tabeli powyżej.
Jak dobrać tekturę do wysokości stosu
Dolny karton przenosi masę wszystkich kartonów ułożonych nad nim. Wymaganą wytrzymałość na ściskanie (BCT) dolnego kartonu liczy się, mnożąc tę masę przez współczynnik bezpieczeństwa, który uwzględnia czas składowania, wilgotność i wstrząsy w transporcie – w praktyce przyjmuje się kilkukrotny zapas. Przykład: przy 5 warstwach kartonów po 12 kg dolny karton dźwiga 4 × 12 = 48 kg; przy współczynniku 4 potrzebna jest wytrzymałość ok. 192 kg (ok. 1,9 kN). O doborze liczby warstw tektury przeczytasz w artykule tektura 3-, 5- czy 7-warstwowa.
Kalkulator ułożenia kartonów na palecie
Wpisz wymiary zewnętrzne kartonu, wybierz paletę i maksymalną wysokość – kalkulator policzy liczbę kartonów w warstwie (także przy części kartonów obróconych o 90°), liczbę warstw i wykorzystanie powierzchni palety.
Kalkulator: ile kartonów zmieści się na palecie
Układ kolumnowy (każda warstwa ułożona tak samo), bez wystawania poza paletę, wysokość palety 144 mm. Wynik jest orientacyjny – przed zamówieniem sprawdź limity przewoźnika i wytrzymałość kartonów.
Kartony dopasowane do palety – jak zamówić
Produkujemy kartony na wymiar, także zbiorcze i transportowe dopasowane do palety EUR, palety przemysłowej i półpalety. Do wyceny przygotuj: wymiary produktu i liczbę sztuk w kartonie, typ palety, dopuszczalną wysokość ładunku oraz masę kartonu z zawartością. Zapytanie wyślesz przez konfigurator kartonów na wymiar. Jeśli zamiast wielu kartonów potrzebujesz jednego opakowania na całą paletę, zobacz opakowania paletowe z tektury i opakowania XXL.
Najczęstsze pytania
Jaki wymiar kartonu najlepiej pasuje do palety EUR?
Najlepiej pasują wymiary modułowe, które dzielą paletę 1200 × 800 mm bez reszty – np. 600 × 400 mm (4 kartony w warstwie), 400 × 300 mm (8 kartonów) lub 300 × 200 mm (16 kartonów). Chodzi o wymiary zewnętrzne kartonu.
Czy do palety liczy się wymiar wewnętrzny czy zewnętrzny kartonu?
Do planowania palety liczy się wymiar zewnętrzny. Producent kartonu potrzebuje wymiaru wewnętrznego, który jest mniejszy o grubość tektury – w kartonie klapowym mniej więcej o dwie grubości na długości i szerokości oraz o cztery na wysokości.
Czy kartony mogą wystawać poza paletę?
Nie powinny. Karton wystający poza krawędź palety traci podparcie ścianek, przez co jego wytrzymałość na ściskanie wyraźnie spada, a przy przeładunku łatwo go uszkodzić.
Ile warstw kartonów można ułożyć na palecie?
To zależy od limitu wysokości przewoźnika lub magazynu (często 1,8–2,0 m łącznie z paletą o wysokości 144 mm) oraz od wytrzymałości dolnych kartonów, które przenoszą masę wszystkich warstw powyżej.
