Wzór jest prosty: zapotrzebowanie = średnie dzienne zużycie × liczba dni do następnej dostawy + zapas bezpieczeństwa. Cała sztuka polega na uczciwym policzeniu trzech składników – i na tym, żeby liczyć je osobno dla każdego formatu kartonu, bo „średnia po wszystkich” zawsze kłamie.
Składnik 1: średnie dzienne zużycie
Weź realne zużycie z ostatnich 4–8 tygodni (nie plan sprzedaży!) i podziel przez liczbę dni roboczych. Licz osobno każdy format – w praktyce dwa–trzy rozmiary robią większość wolumenu, a reszta schodzi nierówno. Jeśli nie wiesz, które formaty naprawdę pracują, zacznij od przeglądu: najpopularniejsze rozmiary.
Składnik 2: dni do następnej dostawy
To nie jest „czas produkcji u dostawcy”, tylko cały cykl: od momentu, gdy zauważysz niski stan, przez złożenie zamówienia, produkcję, po rozładunek u Ciebie. Jak ten cykl wygląda przy kartonach na wymiar, opisujemy krok po kroku we wpisie od zapytania do dostawy.
Składnik 3: zapas bezpieczeństwa
Bufor na dwie rzeczy naraz: skoki sprzedaży i poślizg dostawy. Praktyczna reguła startowa: tyle, ile zużywasz przez czas jednej dostawy – czyli jeśli dostawa zajmuje 5 dni roboczych, trzymaj dodatkowe 5 dni zużycia. Potem koryguj: jeśli bufor nigdy nie został naruszony przez kwartał, jest za duży; jeśli sięgasz po niego co miesiąc – za mały.
Przykład na liczbach
Sklep wysyła średnio 60 paczek dziennie w formacie A i 25 w formacie B. Zamawia co 4 tygodnie (20 dni roboczych), dostawa zajmuje 5 dni roboczych.
- Format A: 60 × 20 = 1200 szt. + zapas 60 × 5 = 300 szt. → zamówienie ok. 1500 szt.
- Format B: 25 × 20 = 500 szt. + zapas 125 szt. → ok. 625 szt. (w praktyce: najbliższa pełna paleta lub pakiet – o progach opłacalności nakładu piszemy tutaj).
Sezon: licz na danych z zeszłego roku
Przed szczytem nie zgaduj mnożnika – wyciągnij sprzedaż z listopada i grudnia poprzedniego roku i porównaj ze „zwykłym” miesiącem: to jest Twój realny współczynnik sezonowy, osobny dla każdego formatu (duże kartony prezentowe rosną szybciej niż standard). Harmonogram zamówień przed Black Friday rozpisaliśmy we wpisie kartony na Black Friday.
Jak nie utonąć w zapasie
Policzony zapas trzeba jeszcze gdzieś zmieścić (ile miejsca zajmie, podpowie wpis ile kartonów mieści paleta) i dobrze przechować (zasady przechowywania). Alternatywa dla własnego magazynu: zapas trzymany u producenta i wywoływany partiami w 24 h – wtedy wzór upraszcza się do bieżącego zużycia.
Najczęstsze pytania
Co jeśli dopiero startuję i nie mam historii zużycia? Zacznij od małego nakładu i krótkiego cyklu zamawiania – lepiej domówić za 2 tygodnie, niż rok patrzeć na nietrafioną paletę. Progi cenowe nakładów: cena a nakład.
Liczyć w sztukach czy w paletach? Licz w sztukach, zamawiaj w paletach – zaokrąglenie do pełnej palety zwykle i tak wychodzi taniej w przeliczeniu na sztukę i wygodniej w transporcie.
Jak często rewidować obliczenia? Raz na kwartał plus obowiązkowo przed sezonem. Zmiana asortymentu = przeliczenie od zera.
